Suriye rejiminin Suriye halk\u0131na kar\u015f\u0131 ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 sava\u015f\u0131n yans\u0131malar\u0131ndan biri k\u00f6t\u00fc ekonomik ko\u015fullar\u0131n olu\u015fmas\u0131yd\u0131. Di\u011fer yandan Suriyelilerde okulu b\u0131rakma oran\u0131n\u0131n y\u00fckselmesi, ailelerini ge\u00e7indirmek i\u00e7in \u00fcniversiteli gen\u00e7lerin okullar\u0131ndan vazge\u00e7meleri, ailelerin par\u00e7alanmas\u0131, gen\u00e7lerin ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bozulmas\u0131 ve toplumda bo\u015fanma ve dilencilik gibi durumlar\u0131n artmas\u0131 insanlar \u00fczerinde sosyal ve psikolojik anlamda olumsuz etkiler b\u0131rakt\u0131.<\/p>\n
M\u00fclteci ve s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n maddi gelirini sa\u011flayabilmesi ve bulundu\u011fu \u00fclkenin ekonomisine faydal\u0131 olmas\u0131na y\u00f6nelik, kendi tecr\u00fcbeleri ve becerilerini geli\u015ftirip etkinle\u015ftirecek geni\u015f kapsaml\u0131 projelerin bulunmamas\u0131 sebebiyle y\u00fcz binlerce m\u00fclteci ve yerinden edilmi\u015f insan\u0131n neredeyse tamam\u0131n\u0131 yerel ve uluslararas\u0131 insani yard\u0131mlara muhta\u00e7 durumda b\u0131rakt\u0131. Ayr\u0131ca, i\u015fsizlik, i\u015f se\u00e7eneklerinin az olmas\u0131, mesleki e\u011fitim imkanlar\u0131n\u0131n zay\u0131f olmas\u0131, i\u015f piyasas\u0131n\u0131n yeni olmas\u0131, i\u015f sahiplerinin az \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131, s\u00f6m\u00fcrmeyi ve i\u015ften keyfi \u00e7\u0131karmalar\u0131 engelleyecek kanuni d\u00fczenlemelerin yetersizli\u011fi ve sosyal sa\u011fl\u0131k g\u00fcvencesine sahip olmama gibi bir\u00e7ok sorunla da kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalm\u0131\u015f durumdalar.<\/p>\n
Bu sorunlar\u0131 tart\u0131\u015fmak \u00fczere, Suriye Diyalog Merkezi, \u0130stanbul\u2019da 23 Eyl\u00fcl 2017(3 Muharrem 1439) tarihinde \u2018\u2019Suriyelilere Gen\u00e7lere Y\u00f6nelik \u0130\u015f Geli\u015ftirme Merkezleri, Ger\u00e7ekler ve Zorluklar\u2019\u2019 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda, ilgili sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, hukuk\u00e7ular, Suriye ekonomik topluluklar\u0131n\u0131n temsilcileri, giri\u015fimciler-i\u015f adamlar\u0131, e\u011fitim kurumlar\u0131 ve Suriye ara\u015ft\u0131rma merkezlerinin kat\u0131l\u0131m\u0131yla bir sempozyum ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<\/p>\n
Sempozyumdaki birinci sunum, Suriyeli \u00f6rg\u00fctlerin T\u00fcrkiye\u2019de bulunan Suriyelilerin i\u015f hayat\u0131na katk\u0131s\u0131yla alakal\u0131yd\u0131. T\u00fcrkiye\u2019deki gen\u00e7li\u011fin mevcut durumunu, ba\u015fl\u0131ca ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 ve i\u015f piyasas\u0131n\u0131n durumunu y\u00fcksek hassasiyetle g\u00f6steren istatistikler de sunuldu. Bununla beraber, Suriyeli ve uluslararas\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin Suriyelilerin iktisadi durumunun g\u00fc\u00e7lendirilmesindeki durumu, sarf etti\u011fi \u00e7abalar\u0131 ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 zorluklar da dile getirildi. Sunumun sonunda, Suriyelilerin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 mevzusuyla ilgilenen Suriyeli, T\u00fcrk ve uluslararas\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin \u00e7abalar\u0131n\u0131n birbirini tamamlay\u0131c\u0131 olmas\u0131, bu \u00f6rg\u00fctlerin kendi aralar\u0131nda koordine edilmek \u00fczere b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir stratiji haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131n gerekli olmas\u0131, T\u00fcrklere y\u00f6nelik i\u015f geli\u015ftirme merkezleriyle ba\u011flant\u0131 kurarak gen\u00e7li\u011fin mesleki e\u011fitim seviyesinin y\u00fckseltilmesi ve kanuni cezalar, \u00e7al\u0131\u015fma izinleri ve i\u015f\u00e7i istismar\u0131yla ilgili mevzuatlardaki yetersizliklerin \u00fcstesinden gelmek \u00fczere tedbir ama\u00e7l\u0131 stratejiler ve \u00f6neriler sunuldu.<\/p>\n
\u0130kinci sunumda da Suriyelilerin iltica etti\u011fi T\u00fcrkiye gibi \u00fclkelerde veya Suriye\u2019nin \u00f6zg\u00fcrle\u015fmi\u015f b\u00f6lgelerinde uygun bir i\u015f bulman\u0131n \u00f6n\u00fcndeki engeller g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutularak e\u011fitim alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan kurumlar\u0131n, Suriyelilere e\u011fitim verme ve onlar\u0131 i\u015f piyasas\u0131na haz\u0131rlamadaki sarf etti\u011fi \u00e7abalardan bahsedildi. Ayr\u0131ca, sunumda, etkili olan mesleki e\u011fitimlerin hen\u00fcz olmas\u0131 gereken seviyenin \u00e7ok alt\u0131nda oldu\u011funa ve gen\u00e7li\u011fin serbest \u00e7al\u0131\u015fma platformlar\u0131 d\u00fczeyinde farkl\u0131 i\u015f olanaklar\u0131ndan yararlanmas\u0131 i\u00e7in onun kaliteli bir e\u011fitim g\u00f6rmesinin gerekti\u011fini de de\u011finildi. Son olarak, \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma s\u00fcrecinde faydalanabilecek yerel ve uluslararas\u0131 farkl\u0131 tecr\u00fcbelerden bahsedildi.<\/p>\n
\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc sunum ise, k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli projelerin ulusal ekonomiye bulunmakta oldu\u011fu katk\u0131dan bahsetmek i\u00e7in tahsis edildi. Suriye gen\u00e7li\u011finin yapabilece\u011fi projelerle ilgili fikirleri ve bu fikirlerin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi i\u00e7in ihtiya\u00e7 duyulan mali destek tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Buna ilaveten, sunumda, desteklenebilecek ve yat\u0131r\u0131m yap\u0131labilir k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli projelere de\u011finildi. Son olarak, Suriyeli birka\u00e7 grup taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen Suriyeli giri\u015fimcileri destekleme projeleri de sunuldu.<\/p>\n
Sempozyum, i\u015f geli\u015ftirme merkezlerinin kavram\u0131, \u00e7al\u0131\u015fma mekanizmalar\u0131; i\u015f f\u0131rsat\u0131 sa\u011flamak, gen\u00e7leri kucaklamak, lojistik, y\u00f6ntemsel ve dan\u0131\u015fma desteklerini sa\u011flamak ve projelerin ilk a\u015famas\u0131nda riskleri azaltmadaki rol\u00fcn\u00fc anlatan bir sunumla bitirildi. Kat\u0131l\u0131mc\u0131lar da Suriyelilere hizmet veren i\u015f geli\u015ftirme merkezlerinin kurulmas\u0131 ve etkinle\u015ftirilmesindeki iktisadi, idari ve kanuni zorluklar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc. Son olarak, T\u00fcrk i\u015f geli\u015ftirme merkezleriyle ba\u011flant\u0131 kurulmas\u0131, uluslararas\u0131 \u00f6rg\u00fctler ve T\u00fcrk makamlar\u0131nda i\u015f geli\u015ftirme merkezlerinin desteklenmesi ve bu hususu engelleyen kanuni zorluklar\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in savunculuk kampanyalar\u0131 yap\u0131lmas\u0131 ve desteklendi\u011finde herkese faydal\u0131 olacak gen\u00e7likle ilgilenen Suriyeli i\u015f adamlar\u0131, kurumlar ve T\u00fcrk i\u015f geli\u015ftirme merkezleri aras\u0131nda gerekli koordinasyonun sa\u011flanmas\u0131 \u00f6nerisinde bulunuldu.<\/p>\n